Thị trưởng thành phố New York Zohran Mamdani, thành viên chi hội New York của nhóm cánh tả Những người Xã hội Dân chủ Hoa Kỳ (DSA), đăng video kêu gọi đi bầu vào sáng 26/10 giờ miền Đông, trong đó ông nói cử tri không cần mang theo bất cứ thứ gì khi đến điểm bỏ phiếu rồi chỉ vài giây sau khẳng định bầu cử ở thành phố là an toàn. Video được đăng khi New York đang trong đợt bỏ phiếu sớm cho cuộc bầu cử ngày 3/11.
Video quay tại Bảo tàng Nghệ thuật Metropolitan, nơi ông Mamdani cho biết mình vừa bỏ phiếu trong ngày đầu của đợt bỏ phiếu sớm và việc này “chỉ mất năm phút”. Cầm một cây bút trước ống kính, ông nói: “Với quá nhiều thông tin sai lệch về bầu cử năm nay, đây là điều mọi người dân New York cần biết. Đi bầu rất dễ dàng và an toàn. Ở thành phố New York, bạn không cần mang theo bất cứ thứ gì khi đến bỏ phiếu. Chúng tôi còn đưa cho bạn cây bút. Bầu cử của thành phố chúng ta an toàn, hàng ngàn người giám sát và nhân viên phòng phiếu trên khắp năm quận bảo đảm điều đó.”
Trong phần còn lại của video, ông Mamdani nói các nhân viên liên bang có vũ trang, kể cả nhân viên Sở Di trú và Thực thi Hải quan (ICE), không được có mặt tại điểm bỏ phiếu ở New York nếu không có lệnh do thẩm phán ký. Lời đăng kèm video viết rằng không gì và không ai được đứng chắn giữa người dân New York và quyền bầu cử của họ, “nhất là chính quyền”.
Video kêu gọi đi bầu của Thị trưởng Zohran Mamdani được đăng trên mạng X hôm 26/10.
Tài khoản bảo thủ End Wokeness cắt hai câu nói của ông thành một clip mười giây, ghi chú rằng ông Mamdani nói không cần mang giấy tờ tùy thân để đi bầu rồi “hai giây sau” nói “bầu cử của chúng ta an toàn”. Nhà bình luận bảo thủ Gunther Eagleman viết: “Bạn cần giấy tờ tùy thân để mua thuốc cảm ở New York, nhưng không cần để chọn thị trưởng kế tiếp”, rồi kêu gọi thông qua đạo luật SAVE America Act buộc cử tri chứng minh quốc tịch.
Đoạn clip của tài khoản End Wokeness trên mạng X hôm 26/10.
Lời ông Mamdani khớp với luật hiện hành của tiểu bang New York. Hướng dẫn cử tri mà Bộ trưởng Tư pháp New York Letitia James công bố ngày 6/10 ghi rằng New York không bao giờ yêu cầu giấy tờ tùy thân có ảnh để bỏ phiếu, chỉ người bỏ phiếu lần đầu tại khu vực của mình mà chưa cung cấp giấy tờ khi đăng ký mới có thể bị hỏi để xác nhận tên và địa chỉ, và họ có thể trình hóa đơn điện nước thay cho giấy tờ có ảnh.
Hướng dẫn của bà James còn ghi rằng người giám sát hay quan sát viên đòi xem giấy tờ tùy thân hoặc giấy tờ chứng minh quốc tịch của cử tri có thể đang phạm tội đe dọa cử tri. Theo Hội đồng Bầu cử thành phố, tại điểm bỏ phiếu cử tri chỉ được yêu cầu ký tên bên trên bản sao chữ ký gốc của mình trong danh sách cử tri, trong khi luật liên bang Help America Vote Act năm 2002 chỉ buộc người bỏ phiếu lần đầu cung cấp số bằng lái, số thẻ căn cước hoặc bốn số cuối của số an sinh xã hội khi đăng ký.
Phía bảo thủ chỉ ra rằng chính quyền của ông Mamdani lại đòi giấy tờ ở những nơi khác. Bà Jeanny Pak, quyền tổng giám đốc Tập đoàn Phát triển Kinh tế thành phố, cho biết các cửa hàng tạp hóa do thành phố điều hành sẽ dùng một dạng thẻ “kiểu thẻ thư viện” để quản lý ai được mua hàng, dù một phát ngôn viên văn phòng thị trưởng khẳng định sẽ không ai bị hỏi giấy tờ và tấm thẻ chỉ nhằm ngăn việc mua gom hàng giảm giá để bán lại.
Hồi tháng 2, chương trình thuê người dọn tuyết khẩn cấp của thành phố đòi người đăng ký mang hai loại giấy tờ tùy thân, và khi được hỏi trên CNN vì sao dọn tuyết cần giấy tờ còn đi bầu thì không, ông Mamdani đáp: “Ở thành phố New York chúng tôi tuân thủ luật pháp, và luật liên bang đòi hỏi một số loại giấy tờ tùy thân để một người được trả lương cho loại công việc này.” Chi hội New York của DSA từng gọi các dự luật bảo vệ tính toàn vẹn bầu cử là chiến dịch nhằm “đảo ngược những thành quả của Phong trào Dân quyền và gạt ra lề những người Mỹ lao động”.
Thành phố New York cũng từng tìm cách mở quyền bầu cử cho người không có quốc tịch khi Hội đồng Thành phố thông qua Luật Địa phương số 11 ngày 9/12/2021, cho phép thường trú nhân và người có giấy phép lao động bỏ phiếu bầu thị trưởng và nghị viên thành phố. Ngày 20/3/2025, Tòa Phúc thẩm New York, tòa cao nhất của tiểu bang, phán quyết với tỷ lệ 6 phiếu thuận 1 phiếu chống rằng luật này vi hiến vì hiến pháp tiểu bang “vạch một lằn ranh vững chắc giới hạn quyền bầu cử cho công dân”.
Cùng ngày ông Mamdani đăng video, Bộ Tư pháp Mỹ công bố cáo buộc 48 người nước ngoài liên quan tới tội phạm bầu cử, trong đó tại Quận Đông New York, ba thường trú nhân quốc tịch Ireland, Guyana và Jamaica bị cáo buộc nộp hồ sơ đăng ký cử tri gian lận và bỏ phiếu trong cuộc bầu cử năm 2024. Đợt bỏ phiếu sớm tại New York kéo dài đến ngày 1/11, trước ngày bầu cử chính thức 3/11.
