Bộ Tư pháp Mỹ hôm thứ Năm đã đệ đơn kiện tiểu bang California lên tòa án liên bang, yêu cầu thẩm phán cấm tiểu bang này kiểm đếm phiếu bầu qua thư của hơn 20.000 người mà chính phủ liên bang xác định nhiều khả năng không phải công dân Mỹ, cho tới khi quốc tịch của từng người được làm rõ.
Đơn kiện nộp tại Tòa án Liên bang Khu vực Trung California nêu tên tiểu bang, Ngoại trưởng bang Shirley Weber và ông Dean Logan, người phụ trách đăng ký cử tri quận Los Angeles, hai ngày sau khi Bộ Tư pháp cho tiểu bang 48 giờ để rà soát danh sách. Theo luật California, mọi cử tri đã đăng ký đều được gửi phiếu bầu qua thư, và phiếu đã được gửi từ ngày 1/10 cho cuộc bầu cử ngày 3/11.
“Giới chức bầu cử California đã được trao cơ hội loại bỏ những người không phải công dân khỏi danh sách cử tri và cách ly các lá phiếu gửi về từ những cử tri bị nghi không đủ điều kiện. Họ đã từ chối”, ông Bill Essayli, công tố viên liên bang cao cấp nhất ở Los Angeles, nói. “Chúng tôi đưa California ra tòa liên bang để đòi hỏi lá phiếu của công dân Mỹ không bị pha loãng bởi những người không phải công dân.”
Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche nói gian lận cử tri do chính quyền tiểu bang tạo điều kiện là điều không thể chấp nhận tại Hoa Kỳ, trong khi Quyền Thứ trưởng Tư pháp Trent McCotter cáo buộc California đang tạo điều kiện cho việc bỏ phiếu bất hợp pháp khi cố ý để những người không phải công dân đi bầu. “Việc này phải chấm dứt”, ông McCotter nói.
Bộ trưởng Nội an Markwayne Mullin cho biết Bộ Nội an đã đối chiếu hồ sơ đăng ký cử tri công khai của California với dữ liệu nhập cư liên bang và việc rà soát vẫn đang tiếp tục. Ông nói dù chỉ một lá phiếu của người không phải công dân cũng xóa đi lá phiếu của một công dân Mỹ.
Theo đơn kiện, Sở Di trú và Nhập tịch Hoa Kỳ (USCIS) đã chuyển cho lực lượng Điều tra An ninh Nội địa (HSI) danh sách hơn 20.000 người, trong đó nhiều người có địa chỉ ở quận Los Angeles. Việc đối chiếu được thực hiện độc lập với chương trình xác minh SAVE của Bộ Nội an, vì theo chính phủ liên bang, California chưa đưa danh sách cử tri qua chương trình này.
Đơn kiện dựa trên điều khoản tối thượng của Hiến pháp, lập luận rằng California cố ý gửi phiếu cho những người nhiều khả năng không phải công dân rồi kiểm đếm các lá phiếu đó, trái với điều 18 U.S.C. § 611 vốn coi việc người không phải công dân bỏ phiếu trong bầu cử liên bang là tội liên bang. Chính phủ liên bang cho biết đã đề nghị phối hợp nhưng “California đã không có nỗ lực nghiêm túc nào để làm điều đó”.
Lá thư ông McCotter gửi hôm thứ Ba yêu cầu tiểu bang chỉ thị cho các quận tách riêng phiếu bầu qua thư của những người không xác minh được quốc tịch và không gửi phiếu cho người chưa nhận. Danh sách được giao cho quận Los Angeles trong một ổ USB có mật khẩu, và ông Logan xác nhận đã nhận ổ USB kèm mẩu giấy viết tay ghi mật khẩu, nhưng nói ông không coi đây là thiết bị an toàn nên chưa mở tệp nào.
Thống đốc Gavin Newsom thuộc Đảng Dân chủ gọi vụ kiện là “một nỗ lực tuyệt vọng của Trump nhằm dùng Bộ Tư pháp đã bị chính trị hóa để đàn áp cử tri California chỉ ba tuần trước Ngày Bầu cử”. Bà Weber, cũng là đảng viên Dân chủ, nói chính phủ liên bang chưa đưa ra bằng chứng, còn Bộ trưởng Tư pháp tiểu bang Rob Bonta tuyên bố California sẽ không giữ lại phiếu của những người bị nêu tên.
Ông Essayli đáp lại trên mạng xã hội rằng câu trả lời “đã quá muộn” vì phiếu đã được gửi đi là chưa đủ. “Một lá phiếu bất hợp pháp cũng đã là quá nhiều. Hẹn gặp các vị tại tòa”, ông viết. Với Thống đốc Newsom, ông nói: “Không, thưa Thống đốc. Chính ông đang vi phạm luật liên bang khi tạo điều kiện cho những người không phải công dân bỏ phiếu. Tôi xin dẫn ông tới điều 18 U.S.C. § 611. Hãy tra cứu đi.”
California hiện có hơn 23 triệu cử tri đã đăng ký, cùng một số cuộc đua vào Hạ viện có tính cạnh tranh có thể quyết định đảng nào kiểm soát Hạ viện trong hai năm cuối nhiệm kỳ của Tổng thống Donald Trump. Hồi tháng Chín, Tối cao Pháp viện đã ra lệnh khẩn cấp tạm thời cho phép các tiểu bang dùng chương trình SAVE để xác minh tư cách cử tri.
Hôm thứ Hai, Bộ Tư pháp đã công bố cáo buộc đối với 16 người, trong đó có một người nhập cư bất hợp pháp, liên quan tới bỏ phiếu bất hợp pháp và đăng ký cử tri gian lận trên khắp nước Mỹ, và tính từ đầu năm Bộ đã truy tố khoảng 90 người vì sai phạm bầu cử. Tại Los Angeles, nhiều vụ gian lận bầu cử đang được xử lý, gồm các vụ trả tiền đổi phiếu và người nhập cư bất hợp pháp có tên trong danh sách cử tri.
